Υστεροσκόπηση: πότε χρειάζεται πριν την εξωσωματική

Η υστεροσκόπηση είναι μια τεχνική που επιτρέπει στον γιατρό να δει απευθείας το εσωτερικό της μήτρας με μια λεπτή κάμερα. Συχνά τίθεται το ερώτημα: πρέπει κάθε γυναίκα να κάνει υστεροσκόπηση πριν ξεκινήσει εξωσωματική;

Η απάντηση, με βάση τις πιο πρόσφατες τυχαιοποιημένες μελέτες, είναι σαφής και ίσως εκπληκτική: η υστεροσκόπηση ρουτίνας, όταν η κοιλότητα της μήτρας φαίνεται φυσιολογική στο υπερηχογράφημα, δεν βελτιώνει τα ποσοστά επιτυχίας.

Τι είναι η υστεροσκόπηση;

Στην υστεροσκόπηση, ένα λεπτό όργανο με κάμερα (το υστεροσκόπιο) εισάγεται μέσω του τραχήλου στη μήτρα, δίνοντας άμεση εικόνα της ενδομήτριας κοιλότητας. Επιτρέπει τη διάγνωση και, όταν χρειάζεται, τη διόρθωση παθήσεων στην ίδια συνεδρία.

Η διαγνωστική υστεροσκόπηση είναι συχνά μια απλή διαδικασία που μπορεί να γίνει και σε επίπεδο ιατρείου. Η χειρουργική υστεροσκόπηση, για την αφαίρεση πολυπόδων, ινομυωμάτων ή διαφραγμάτων, γίνεται συνήθως με ελαφρά αναισθησία.

Βελτιώνει η υστεροσκόπηση ρουτίνας τα ποσοστά επιτυχίας;

Όχι, όταν η κοιλότητα της μήτρας φαίνεται φυσιολογική. Δύο μεγάλες τυχαιοποιημένες μελέτες — η inSIGHT (πριν από την πρώτη εξωσωματική) και η TROPHY (μετά από επαναλαμβανόμενες αποτυχίες) — έδειξαν ότι η υστεροσκόπηση ρουτίνας δεν αυξάνει το ποσοστό γέννησης σε γυναίκες με φυσιολογικό υπερηχογράφημα.

Με βάση αυτά τα δεδομένα, οι κατευθυντήριες οδηγίες δεν συνιστούν την υστεροσκόπηση ως εξέταση ρουτίνας πριν από την εξωσωματική, εφόσον η κοιλότητα ελέγχθηκε επαρκώς με διακολπικό υπερηχογράφημα.

Πότε τότε είναι πραγματικά χρήσιμη;

Η υστεροσκόπηση έχει σαφή θέση όταν υπάρχει υπόνοια ή εύρημα ενδομήτριας παθολογίας: πολύποδας, υποβλεννογόνιο ινομύωμα, ενδομήτριες συμφύσεις (σύνδρομο Asherman) ή διάφραγμα της μήτρας. Σε αυτές τις περιπτώσεις, η διόρθωση του προβλήματος μπορεί να βελτιώσει την πιθανότητα εμφύτευσης.

Είναι επίσης χρήσιμη όταν το υπερηχογράφημα αφήνει αμφιβολίες ή όταν υπάρχει ανεξήγητη μη φυσιολογική αιμορραγία. Ο στόχος δεν είναι να γίνεται σε όλες, αλλά να γίνεται σε αυτές που θα ωφεληθούν.

Και μετά από επαναλαμβανόμενες αποτυχίες εμφύτευσης;

Πολλά ζευγάρια πιστεύουν ότι, μετά από αποτυχημένες προσπάθειες, η υστεροσκόπηση θα «βρει κάτι» και θα λύσει το πρόβλημα. Η μελέτη TROPHY, όμως, σε γυναίκες με προηγούμενες αποτυχίες και φυσιολογική κοιλότητα, δεν έδειξε βελτίωση των γεννήσεων με την υστεροσκόπηση.

Αυτό δεν σημαίνει ότι δεν χρειάζεται ποτέ σε αυτές τις περιπτώσεις — αν υπάρχει υποψία βλάβης, ελέγχεται. Σημαίνει όμως ότι η υστεροσκόπηση δεν πρέπει να προσφέρεται αυτόματα ως «λύση» για μια φυσιολογική μήτρα.

Είναι επικίνδυνη η υστεροσκόπηση;

Η υστεροσκόπηση είναι γενικά ασφαλής. Οι σοβαρές επιπλοκές είναι σπάνιες και περιλαμβάνουν λοίμωξη, αιμορραγία ή, πολύ σπάνια, τρώση του τοιχώματος της μήτρας. Στη διαγνωστική μορφή της, η ενόχληση είναι συνήθως ήπια.

Παρ’ όλα αυτά, κάθε επεμβατική εξέταση φέρει κάποιο μικρό κίνδυνο και κόστος. Αυτός είναι ένας επιπλέον λόγος να μη γίνεται αδιακρίτως, αλλά μόνο όταν αναμένεται πραγματικό όφελος.

Σύνοψη

Η υστεροσκόπηση επιτρέπει την άμεση επισκόπηση και διόρθωση της μήτρας. Οι τυχαιοποιημένες μελέτες inSIGHT και TROPHY έδειξαν ότι, όταν η κοιλότητα είναι φυσιολογική στο υπερηχογράφημα, η υστεροσκόπηση ρουτίνας δεν αυξάνει τις γεννήσεις — ούτε πριν από την πρώτη εξωσωματική ούτε μετά από επαναλαμβανόμενες αποτυχίες. Έχει σαφή θέση όταν υπάρχει υπόνοια παθολογίας (πολύποδας, ινομύωμα, συμφύσεις, διάφραγμα). Ο σωστός κανόνας: όχι σε όλες, αλλά σε όσες θα ωφεληθούν.

⚕ Ιατρικά αξιολογημένο από Καθ. Στρατή Κολυμπιανάκη · Ιατρικός Σύλλογος Θεσσαλονίκης Α.Μ. 16340

ΆΡΘΡΟ 17 · ΥΠΟΓΟΝΙΜΌΤΗΤΑ & ΔΙΆΓΝΩΣΗ